Munitie, de werking en diverse soorten.

Hoe werkt munitie nu eigenlijk? Veel schutters zullen er niet over nadenken als ze de trekker overhalen.
Het proces begint door de trekker over te halen, deze laat de slagpin los waardoor deze de primer aantikt. Hiermee start het proces van de ontbranding.

De primer wordt ingedrukt en het slagsas in de primer wordt geplet tussen de bodem en het aambeeldje. Dit veroorzaakt een felle ontbranding van het slagsas.
Deze felle vlam zal via het vlamgat de huls inschieten waar een bepaalde kruitlading aanwezig is. Deze lading zal van onder naar boven in de huls gaan ontbranden waardoor de druk zeer snel en hoog oploopt.

Als de druk zo hoog is geworden dat de kogel los komt uit de huls zal de verbrandingsruimte groter worden en de druk gaan dalen. De kogel wordt door de druk en het nog steeds ontbrandend kruit de trekken en velden ingedrukt. De verbranding blijft echter doorgaan zelf nadat de kogel de loop al verlaten heeft.
Een trage kruitsoort zal dus nog niet alles verbrand hebben als de kogel de loopmonding bereikt. Dit kun je zien aan de grote mondingsvlammen.

Wat heb je voor soorten munitie voor de sportschutter?

 

Je hebt als eerste een onderscheid in kaliber, ook zit er verschil in lengte van de patroon, kogelpunten kun je ook in allerlei maten, vormen en gewicht krijgen.

 

 

 

1 Het Slaghoedje/primer
2 Het Kruit
3 De Huls
4 De Kogel(punt)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[Doorsnede 308WIN patroon]

 

 

Kalibers

 

Luchtbuksen worden vaak aangeduid met het kaliber .177 dit wil zeggen dat de kogeldiameter 4.5 mm is. Alles word aangegeven in Inches, 1 Inch = 25.40 mm

Zo kun je alles omrekenen naar mm, in de schietsport werk vaak met veel termen door elkaar, hele maten worden in mm gezegd en afwijkende in inches.

Een 9mm pistool klinkt bekent in de oren bij bijna iedereen, maar als je zegt dat je een geweer in .308  schiet, snappen de leken of beginnende schutters het meestal al niet meer. Zeg je dan dat je een 7,62 mm geweer schiet wordt het wat duidelijker.

 

Lengte van een patroon

 

Vaak zie je ook een lengte aanduiding achter een kaliber staan, bijv 9x19, dwz dat de lengte van de huls 19mm is, en niet de totale lengte van de hele patroon.

Hoe langer een huls is des te meer kruit erin kan, hoe harder het projectiel kan gaan en des te meer energie je hem kan meegeven.

Dit is natuurlijk wel afhankelijk van je wapen, de lengte word door het soort wapen bepaald. Je kan natuurlijk geen 9x21 kwijt in je pistool van 9x19.

 

---

 

Energieafgifte van de meestvoorkomende patronen.

 

Hieronder staat een lijstje waar je kan zien hoeveel energie een fabrieks patroon afgeeft bij de monding. Voor de duidelijkheid heb ik enkel de kalibers weergegeven die wij als sportschutters het meeste gebruiken.

 

 

Kaliber	Kogelgewicht	VO in M/S	Eo in Joules
Pistool/revolver
9mm para	124 grains	340 M/S	462
.38 super	125 grains	380 M/S	585
.38 special	140 grains	275 M/S	345
357 magnum	158 grains	460 M/S	1079
.40 S&W	180 grains	290 M/S	492
.44 magnum	240 grains	410 M/S	1310
.45 acp	230 grains	260 M/S	504
Geweer
223rem	55 grains	990 M/S	1764
7,5 x 55	174 grains	780 M/S	3437
30 M1	110 grains	602 M/S	1281
7.62 x 39	122 grains	710 M/S	1991
.303 brits	174 grains	744 M/S	3117
30-06	220 grains	700 M/S	3504
308 win	168 grains	811 M/S	3585
7,62 x 54R	150 grains	853 M/S	3563
8 x 57 js	154 grains	878 M/S	3847

 

 

 

 

---

 

 

Punten

 

Hier heb je vele vormen en types in, geheel afhankelijk van de eisen die je stelt aan een patroon.

Vormen onderscheiden zich oa in:

-Hollowpoint (boattail)

-Round nose

-Flatnose

-Match

-spitzer

 

Tabel met allerlei kogelpunten.

 

   

 

 

 

Hierboven ziet u diverse punten voor een .308 

Van links naar rechts ziet u:

155 grain Lapua scenar              - duidelijk langer dan de rechtse punten.

155 grain Lapua silver jacket      - dezelfde punt als de scenar, alleen dan met molycoating

167 grain Lapua scenar              - een zwaardere punt, en het ogief is heel anders dan bv de 155 grains lapua, minder spits en korter

168 grain Sierra Matchking        - een goede match punt, nadeel = zeer duur. een lapua punt kost 0.18 cent p/st deze 0.26 p/st

168 grain Privi HPBT                - een zeer goedkope punt (0.09 cent ps/t) maar de uniformiteit is ver te zoeken. onzuivere punt dit.

 

 

 

 

---

 

Kruit

 

Met kruit moet je altijd opletten, niet omdat het explosief is als je het op de grond laat vallen maar dat je het goed gebruikt.

Verkeerde kruitlading in je patroon en het kan je einde van je wapen betekenen.

Kruit heb je in vele vormen oa:

-Staafjes kruit

-Balletjes

-Schijfjes

-Plaatjes

-Buisjes

 

 

Daarnaast kan je ze onderscheiden in brandeigenschappen, grof gezegd in snel brandend en traag brandend.

Het is niet zo dat je zomaar kruit in een huls kunt doen en een punt erop kunt persen en knallen maar, dan is de kans dat het fout gaat erg groot.

Hier heb je speciale boeken voor waar je kunt vinden welke kruitsoort en de hoeveelheid erin een bepaalde patroon moet afhankelijk van kaliber.

Ook kan je op internet diverse sites van herlaadkruit bezoeken.

---

 

 

-Staafjes kruit

 

N140 van Vithavuori is staafjes kruit, op onderstaande foto (klik voor close-up) is dat duidelijk te zien.

 

 

 

Ook is te zien dat er gaatjes in het kruit zit, dit om de ontbranding ook vanaf binnenuit in  gang te zetten.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

---

  

Primers

 

Ook de primers zijn in vele soorten en maten te krijgen. Je hebt large rifle/small rifle large pistol/small pistol en dan nog de magnum primers om extra goede verbranding te krijgen in volle hulzen.

Sommige primer fabrikanten maken zachte primers die maar weinig inslag nodig hebben om te ontsteken. Federal is er daar een van.

Voordeel is dat de slagpin niet met een rotgang op de primer hoeft te rammen, en slijtage voorkomt.

Nadeel is dat overdruk sneller een probleem oplevert omdat de primer eerder weg wil.

 

 

 

Hieronder staat een foto van een primer die ik uit elkaar gehaald heb. Een primer bestaat uit 4 onderdelen.

- De cup. Een metalen "bakje" die je in de primerpocket perst. Hier zitten alle componenten in.

- Het aambeeld. Dit zorgt ervoor dat het slagsas klem komt te zitten tussen de slagpin en huls. Zodat je een ontsteking krijgt.

- Het slagsas, dit "kruit" komt tot ontbranding door samenpersen.

- Afdeklaagje. Dit is een laagje die ervoor zorgt dat de slagsas niet in de huls loopt, en zodoende niet meer kan ontsteken.

 

 

[druk op foto voor grote weergave]

 

---

 

 

 

                                                            

Hieronder ziet u allerlei munitie in het kaliber .308 win (~7.62x51)

 

 

---